Την αναστολή της λειτουργίας των κοινόχρηστων ηλεκτρικών πατινιών ανακοίνωσε ο δήμαρχος της Λισαβόνας, Κάρλος Μοέδας, επικαλούμενος τα προβλήματα που δημιουργούν στην ασφάλεια των πεζών, στην κυκλοφορία και στη χρήση των δημόσιων χώρων.
Πρόκειται για προβλήματα που αντιμετωπίζουμε καθημερινά και στην Αθήνα, όπου η εκμετάλλευση των πατινιών γίνεται από ιδιωτικές εταιρείες.
Ο δήμαρχος της πορτογαλικής πρωτεύουσας χαρακτήρισε την κατάσταση απαράδεκτη, αναφέροντας την επικίνδυνη οδήγηση, την κίνηση αντίθετα στο ρεύμα κυκλοφορίας, την αύξηση των ατυχημάτων και την εγκατάλειψη πατινιών σε πεζοδρόμια και άλλους δημόσιους χώρους.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι υπηρεσίες του Δήμου συγκεντρώνουν κάθε μήνα περισσότερα από 1.200 εγκαταλελειμμένα ή αντικανονικά σταθμευμένα πατίνια. Στη Λισαβόνα δραστηριοποιούνται τρεις εταιρείες, οι Bolt, Lime και Bird. Η πρόταση για αναστολή της λειτουργίας τους αναμένεται να συζητηθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο στις 21 Οκτωβρίου, με στόχο να απομακρυνθούν τα κοινόχρηστα πατίνια από τους δρόμους της πόλης.
Το πρόβλημα υπάρχει και στην Αθήνα
Στην Αθήνα δεν λειτουργεί ενιαίο δημοτικό σύστημα κοινόχρηστων ηλεκτρικών πατινιών. Η ενοικίασή τους πραγματοποιείται από ιδιωτικές εταιρείες, όμως οι συνέπειες για τον δημόσιο χώρο είναι παρόμοιες.
Πατίνια εγκαταλείπονται σε πεζοδρόμια, μπροστά σε εισόδους κτιρίων, σε διαβάσεις και σε σημεία από τα οποία πρέπει να περνούν ανεμπόδιστα οι πεζοί. Παράλληλα, η επικίνδυνη κυκλοφορία ορισμένων χρηστών, ιδιαίτερα σε πολυσύχναστους δρόμους, δημιουργεί πρόσθετους κινδύνους.
Το ζήτημα είναι ιδιαίτερα σοβαρό σε περιοχές όπως τα Σεπόλια, όπου τα πεζοδρόμια είναι συχνά στενά, κατεστραμμένα ή ήδη κατειλημμένα από άλλες χρήσεις. Για τους ηλικιωμένους, τους ανθρώπους με αναπηρία, τους γονείς με παιδικά καροτσάκια και γενικότερα τους πεζούς, ένα ακόμη εμπόδιο μπορεί να σημαίνει αναγκαστική μετακίνηση στο οδόστρωμα.
Ο Δήμος Αθηναίων έχει θεσπίσει κανονισμό για την κυκλοφορία και τη στάθμευση των ηλεκτρικών πατινιών, αναγνωρίζοντας επίσημα τα προβλήματα της άναρχης στάθμευσης και της επικίνδυνης οδήγησης. Ο κανονισμός τροποποιήθηκε με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου τον Μάιο του 2026.
Το κρίσιμο ζήτημα, όμως, είναι η ουσιαστική εφαρμογή του. Ποιος ελέγχει πού εγκαταλείπονται τα πατίνια; Ποιος υποχρεώνει τις εταιρείες να τα απομακρύνουν; Πόσο αποτελεσματικές είναι οι κυρώσεις όταν καταλαμβάνεται παράνομα ο δημόσιος χώρος;
Τα ηλεκτρικά πατίνια μπορούν να αποτελέσουν ένα χρήσιμο μέσο ήπιας μετακίνησης, εφόσον λειτουργούν με σαφείς κανόνες και κατάλληλες υποδομές. Η εμπορική εκμετάλλευσή τους, ωστόσο, δεν μπορεί να γίνεται εις βάρος της ασφάλειας και της ελεύθερης κίνησης των πολιτών.
Η απόφαση που προωθείται στη Λισαβόνα αποτελεί αφορμή για να ανοίξει ξανά η συζήτηση και στην Αθήνα.
Τα πεζοδρόμια ανήκουν πρώτα απ' όλα στους πεζούς. Και η προστασία τους αποτελεί ευθύνη του Δήμου, όχι επιλογή των εταιρειών ενοικίασης.