Νέο εκλογικό σύστημα στους δήμους θα εφαρμόσει η κυβέρνηση Μητσοτάκη, το οποίο θα καταργήσει όποια στοιχεία αναλογικότητας στην εκπροσώπηση των πολιτών έχει το ισχύον σύστημα.

Φυσικά και δεν περιμέναμε τίποτα καλύτερο. Απλώς αναρωτιόμαστε, που ακριβώς εμπόδισε τον Δήμο Αθηναίων, ο οποίος και άμεσα μας ενδιαφέρει, να κάνει την δουλειά που του αναλογεί, το εκλογικό σύστημα που ίσχυσε στις εκλογές του 2019;

Τα βασικά σημεία του νέου συστήματος τα ανήγγειλε ο πρωθυπουργός με ομιλία του στο υπουργικό συμβούλιο περί τα τέλη Γενάρη του 21.

«από τις τοπικές εκλογές  του 2023 οι περιφερειάρχες  και οι δήμαρχοι θα υπηρετούν και πάλι επί πενταετία  με εξασφαλισμένη πλειοψηφία στα δημοτικά και περιφερειακά συμβούλια.  Θα εκλέγονται από την πρώτη Κυριακή εάν συγκεντρώνουν ποσοστό 43 % των ψήφων. Και ο συνδυασμός τους θα καταλαμβάνει τα 3/5 των εδρών του συμβουλίου.  Μόνη εξαίρεση, η εκλογή από τον πρώτο γύρο με ποσοστό άνω του 60 %, οπότε προφανώς και οι έδρες θα κατανέμονται αναλογικά. Και τίθεται όριο εκπροσώπησης στα συμβούλια το 3 % όπως ισχύει και στις βουλευτικές εκλογές. Συρρικνώνονται, επίσης, τα υπερμεγέθη συμβούλια. Στην Αθήνα για παράδειγμα, οι δημοτικοί σύμβουλοι περιορίζονται από τους 49 στους 41, οι περιφερειακοί σύμβουλοι Αττικής μειώνονται σε 71 από τους 101 πού ήταν σήμερα. Και η σύνθεση των δημοτικών αρχών στο εξής, θα ανταποκρίνεται στο μέγεθος και στις ιδιαίτερες συνθήκες της κάθε περιοχής. (…) ».

Με αυτά τα παραπάνω, υποτίθεται ότι τίθεται τέλος «στην ακυβερνησία της τοπικής αυτοδιοίκησης», κατά τον πρωθυπουργό.

Αναλυτικότερα με το νομοσχέδιο, που πέρασε ήδη την φάση της δημόσιας διαβούλευσης και αναμένεται να κατατεθεί στην βουλή για ψήφιση:

  • Επαναφέρεται η  5ετής θητεία για τους Δημάρχους και Περιφερειάρχες που θα εκλεγούν τον Οκτώβριο του 2023.
  • Μειώνεται οριακά ο αριθμός των μελών του Δημοτικού και του Περιφερειακού Συμβουλίου.
  • Το όριο εκλογής από τον πρώτο γύρο τίθεται στο 43%, 1% μεγαλύτερο από αυτό που ίσχυσε στις εκλογές του 2006.
  • Εξασφαλίζεται κατά κανόνα τουλάχιστον η εκλογή των 3/5 των μελών του Συμβουλίου στον νικητή των εκλογών.
  • Τίθεται όριο 3% για τη εκλογή Δημοτικού ή Περιφερειακού Συμβούλου, το οποίο είναι ευθυγραμμισμένο με το ισχύον στις βουλευτικές εκλογές.
  • Καταργείται η ξεχωριστή κάλπη για την εκλογή των «κοινοτικών αρχών».
  • Σε κοινότητες με πληθυσμό μεγαλύτερο των 500 κατοίκων εναρμονίζεται η πλειοψηφία του δημάρχου στα συμβούλια δημοτικών κοινοτήτων.
  • Σε μικρότερες δημοτικές κοινότητες ο  εκπρόσωπός τους εκλέγεται από ενιαία λίστα υποψηφίων και εκτός συνδυασμών.
  • Τίθεται καταληκτική ημερομηνία η 30η Ιουνίου για την κατάρτιση των συνδυασμών, ώστε να υπάρχει πλήρης έλεγχος των εκλογικών δαπανών και να είναι εγκαίρως γνωστοί στο εκλογικό σώμα οι υποψήφιοι.